Je ju wiôldżi czas, cobë niżóden Kaszëba sã nie wstidzëł pò kaszëbskù gôdac.
stru.
10
Roland Topor
Tadżi: Swiat, Roland Topor |
Roland Topor ùrodzëł sã 7 stëcznika 1938 w Pariżu a ùmarł 16 łżëkwiôta 1997 téż w Pariżu. Béł francësczim pisarzã pòlsczégò pòchòdzënkù, ùsôdzcą kôrbiónków ë teatrowëch dokôzów, téż céchôrzã (malôrzã), teatrowim a filmòwim reżisérã, aktorã, scenarzéstã ë scenografã. Dokôzë Topora, natchnioné surrealizmã, fùl są ùrzasłi grotesczi ë czôrnégò hùmòra, czasã bãdącégo blëżi makabresczi. Dlô sztélisticzi Topora charakternë je wëzwëskanié elementów pure nonesensa ë zabawë z kònwencjama a téż jãzëkòwą materëją. W tématny wiôrzce tikô w przédnym dzélu wëszczërzania môłómieszczónowich sztatur ë mentalnotów.
Topor ùrôdzëł sã w Pariżu, dokądka przed II swiatową wòjną wëjachale jegò starszi, pòlscy Żëdzë. Nôprzód mieszkôł henë a zôs w Sabaudiji, dze w cządze wòjnë jegò rodzëzna nalazła schòwã przed nazistowsczima ùlôżnikama. W 1964 rokù skùńczëł pariską École Nationale des Beaux-Arts. Ju w sztudirsczich latach wespółrobił z satirikòwim cządnikã “Hara-Kiri”, w jaczim ùkôzywôłë sã m.jin. jegò céchùnczi. W 1962 razã z Fernando Arrabalem ë Alejandro Jodorowsczim béł wespółzałóżcą ë nôlëżnikã tzw. “Panikòwi rësznotë”.
Topor béł ùsôdzcą wielu ksążkòwëch céchùńków a téż plakatów, jegò aùtorstwã je téż m.jin. scenografijô do filmù Felliniegò Casanova (1976). Na pòdspòdlim jegò romanë Chimerikòwi wënajimnik (Chimeryczny lokator), pòwstôł film Romana Pòlańsczégò pòd titlã Lokator (1976). Topor grôł téż w filmach, m.jin. w Nosferatu wampir Wernera Herzoga.
Dokazë tegò aùtora:
Òstawi dopòwiesc
Ôrtë dokazu
Slédné wiadła
- 09.05.08 Dzéń Kaszëbsczi Kùlturë na GÙ
- 21.03.08 Bôczënk szkólny!
- 19.03.08 Arthur C. Clark nie żëje
- 16.03.08 Zmianë
- 08.03.08 Nôrodné Cyfrowé Archiwùm
- 02.03.08 Prozatorsczi Kònkùrs miona Jana Drzéżdżóna
- 28.02.08 Sor@pis w sécë
- 27.02.08 Testament ë Ojcowizna w Mestwinie
- 13.02.08 Norda napôdô… - Jerzi Łisk
- 13.02.08 Dëtczi na kùlturã w Gdini
Slédné dopòwiescë
- Jan Karnowsczi (2)
- Aleksander Labùda (1)
- Essko: Pozdrawiam Kaszubów i Kaszuby!!!
- Aleksander Majkòwsczi (1)
- mark: Móm dodóną jesz krótką wiérztã Majkòwsczegò z 1905 rokù: “Na Òksëwsci Kãpie”
- Wiérztë Òsipa Mandelsztama (1)
- mark: Në ë sã Hanie fejn darzëł dolmaczënk - mô dzewùs “czuja” do tegò.
Czëtnica bédëje